ETNOGRAFÍA    MARIÑEIRA

BOUREL:

    Vai situado sobre as pezas, aparellos de  xeitocoas que se capturaba a sardiña. Co bourelregulábase a profundidade das redes. Normalmente cada pezalevaba tres boureis. Pola parte inferior levaba a cintadura e, atada a esta, unha rabiza ou corda de dúas brazas (aproximadamente cada braza ten 1,70 metros).

    Nas fotografías tres tipos de bureis.

MATERIAL: Corcho.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADO: Museo do Mar da Guarda.

 PUNZÓN: Instrumento que se empregaba para abrir ou separar os fíos das cordas da cortizada ou da chumbeira e introducir entre elas os fíos da rede.

MATERIAL: Madeira.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADO: Museo do Mar da Guarda.

BANQUETAS: Especie de caixa aberta por un dos lados. Erae empregado polas mulleres para poñerse de xeonllos cando ían aos lavadoiros.

MATERIAL: Madeira.

PROPIEDADE: ANABAM

DEPOSITADO: Museo do Mar da Guarda da Guarda.

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

Nota: as marcas que amosa unha das banquetas indica que esta pertencía a unha familia mariñeira, xa que estes utensilios tamén eran usados polas demais mulleres.

CORTIZA: Empregábanse coma flotadores nas redes, dando lugar a cortizada, conxunto de cortizas que se dispuñan ao longo da rede mantendo á mesma a flote.

MATERIAL: Corcho.

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

PROPIEDADE: Privada.

GARRUCHA: Usábase nas gamelas para facilitar a operación de alar as amarras. Cando se estaba faenando, fondeábase a gamela cunha amarra que levaba, no extremo, unha poutada.. Para largala non se utilizaba a garrucha xa que o propio peso  da poutada arrastraba a amarra. A garrucha, pois, usábase para recoller esa amarra. Aquelas gamelas que levaban un carro usaban o rolo deste co mesmo obxecto cando traballaban a liña.

GGARRUCHA DO MEDIOMUNDO: Dispoñía de dous rodamentos e facilitaba a tarefa de izar e baixar o mediomundo.

MATERIAL: Madeira.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADO: Museo do Mar da Guarda.

ACHICADEIRA: Instrumento de madeira, dunha soa peza, provisto dunha empuñadura e unha superficie cóncava que se utilizaba nas gamelas para achicar a auga. Na empuñadura adoitaba gravarse a marca.

MATERIAL: Madeira.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADA: Museo do Mar da Guarda.

CARRO: Aparello utilizado para alar e largar as redes.

     Situado na proa da gamela, o carro consta de tabuleiro e rodullón, sendo este un cilindro de madeira situado horizontalmente que, ao xirar, facilita os labores de largar e alar a rede. O carro inicialmente era de madeira pero nos últimos anos foise substituíndo o redullón por un cilindro de ferro.

    Tamén substituía á garrucha para alar a liña, xa que o rodullón facía a mesma función que a garrucha.

MATERIAL: Madeira.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADA: Museo do Mar da Guarda

DEVANADOURA: Utensilio que xira en tonor a un eixo. Dispón de catro paus en forma de crus, situados horizontamente, atravesados polo eixo. Dos extremos de cada segmento saen, perpendicularmente, uns pequenos paus sobre os que se dispón o fío que, ao tirar, imprime un movemento xiratorio á devanadoura, permitindo o desenredo cómodo do fío para facer o novelo.

MATERIAL: Madeira.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADA: Museo do Mar da Guarda.

TRIPIEIRO: Pousadoiro de ferro de tres ou catro pés e forma triangular ou redonda, sobre o que se puña as peroladas para quentar, alimentándoas co lume que se acendía entre os pés do tripieiro.

MATERIAL: Ferro.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADO: Museo do Mar da Guarda.

POTE: Tiña a mesma función que a caldeira: estaba destinado a quentar a casca que se sacaba coa axuda dun xarro grande.

    O pote tamén se utilizaba para quentar a carena coa que se pintaban as gamelas.

Caldeira: Nela fervíase a auga coa cortiza de salqueiro e de piñeiro para facer a casca. A cortiza de salgueiro proporcionaba fortaleza ao fío da rede ou a vela, mentres que o piñeiro dáballe cor.

     A cocción duraba todo o día, xeralmente encascándose pola noite, sendo, sobre todo, un traballo da muller, xa que os homes estaban no mar.

    Nas encascadeiras fixas que se adoitaban construir nas adegas, a caldeira tamén era fixa e despuña dun burato na parte inferior para baldeirala.

MATERIAL: Ferro.

PROPIEDADE: ANABAM

Recopilado por: Antón Ferreira Lorenzo

DEPOSITADA: Museo do Mar da Guarda.