ÍNDICE

Nos barrios de Salcidos e Camposancos non se detectou ningún niño. No caso de habelos non chegarían a tres. A parroquia da Guarda, acada a área de nidificación de Larus michaellis.

TÁBOA DE RESULTADOS

Aos datos anteriores estimamos que habería que engadirlle un 15 % máis correspondente a posibles niños e polos que non foi posible detectalos, polo que a poboación de parellas reproductoras estarían nas 141 e o número de polos sería de 284. Redondeando esta cifra estimamos un máximo de 150 parellas, que afectarían a outros tantos edificios, e de 300 polos, establecendo a media en dous polos por niño.

O traballo de campo comezou a finais do mes de febreiro e rematou a mediados de outubro. Durante este tempo foron dedicadas máis de 200 horas ao traballo de campo, percorrendo as rúas do núcleo urbano da Guarda na procura dos datos que nos permitiran coñecer a situación da nidificación de gaivotas nesta vila.

O Proxecto Larus permanecerá activo tres anos máis co fin de recoller a suficiente información que nos permita coñecer a evolución da nidificación de gaivotas no municipio guardés. Deste xeito o estudio vai permitir saber se a nidificación de gaivotas aumenta, diminúe ou permanece sen variación apreciable.

A eclosión dos ovos prodúcese dende finais de maio ata o mes de xuño. Os últimos polos nacidos abandonarán o niño a finais de agosto.

No mapa da esquerda, correspondente ao municipio da Guarda, pode verse, en amarelo, a zona de nidificación da gaivota clara.

Ocupa a maior parte do núcleo urbano e exténdese cara ao sur con límite nos penedos de A Grelo, unha zona que conta con tres ou catro edificacións de planta baixa e piso, pero que as gaivotas preferiron nidificar nos penedos próximos.

Como se aprecia, a área de nidificación vai parelela ao tramo costeiro, coincide na súa totalidade coa superficie edificada e polo tanto as molestias para os residentes, principalmente os que se asentan nos edificiacios ocupados polos niños, van ser evidentes, esta é a razón das protestas de moitos veciños, pero que a solución non e doada dado que, como porto de mar, é o prezo que hai que pagar.

Á esquerda, plano de situación cos seis núcleos de nidificación.

Actualizado o 28-09-2010

REMATA O CENSO DE NIÑOS E POLOS DE GAIVOTA

Finaliza o mes de setembro e con el tamén o 1º censo de niños e polos de gaivota levado a cabo no Baixo Miño. Agora queda o traballo de estudar os datos recollidos, redactar a memoria e presentar estes datos ao Concello (que apoiou este traballo) e á poboación. Na vindeira actualización desta web xa disporemos probablemente destes datos que aparecerán na mesma.

A participación e colaboración cidadana foi máis ben escasa e iso que é moita a xente que comenta o tema da nidificación de gaivotas nos tellados, tampouco nos estrana porque é o que suele acontecer frecuentemente, falar fálase pero colaborar xa é outra cousa. A pesar diso, pensamos que este primeiro censo de niños e polos de gaivota nos vai aproximar á realidade da nidificación desta especie no municipio da Guarda e cos resultados acadados, saberemos como se atopa na actualidade este feito. Non temos datos da nidificación dos anos anteriores, así que, este 2010, será o punto de partida para os censos que levaremos a cabo nos vindeiros anos e que nos permitirán coñecer como se desenvolve a poboación de gaivotas neste municipio.

Actualizado o 27-07-2010

AS GAIVOTAS GUARDESAS TAMÉN ANIÑAN

EN SENDOS PENEDOS, FORA DO CASCO URBÁN GUARDÉS

Aínda que a foto non é de calidade, día de névoa, distancia considerable e cámara normaliña,

podemos ver un par de polos sobre un dos penedos na zona da Grelo, próximos ao muíño de vento, pouco despois do porto gurdés.

Noutro penedo, próximo ao anterior, unha gaivota monta garda.

Neste lugar tamén había dous polos.

O seguimento que estamos a facer dos niños e polos de gaivotas na Guarda, deparounos unha sorpresa: ata agora estabamos convencidos que as gaivotas soamente aniñaban nos tellados do núcleo urbán guardés, pero a realidade é algo diferente. En efecto. Como estamos a comprobar, case que o 100% das gaivotas nidificantes, constrúen os seus niños nos tellados. Pero o case, ou sexa, a excepción que confirma a regra, dícenos que algunhas buscan outros lugares. Puidemos comprobalo con dúas parellas que elixiron sendos penedos existentes na zona da Grelo, entre a praza de San Queitano e o muíño de vento, Custounos un pouco ver os polos, porque durante días so observábamos a algún dos proxenitores facendo garda. Por fin, de mañanciña, un día de néboa, alí estaban. Dous polos en cadanseu penedo chamando aos pais.

Un dos penedos que sobresaen do terreo cunha caida de dous ou tres metros pola cara oeste.

Están nun terreo de monte baixo (silveiros e fentos principalmente).

Actualizado o 10-07-2010

NOVOS DATOS DA NIDIFICACIÓN DE GAIVOTAS NA GUARDA

Pouco a pouco imos ampliando os datos correspondentes á nidificación das gaivotas no Baixo Miño. Como resumo dos mesmo, poñemos a continuación os datos globais recollidos ata o momento de actualizar esta páxina. Seguimos a pedir a colaboración de todos, fundamentalmente daquelas persoas que dende a súa vivenda dominan os tellados e poden ter doada a observación de presenza de polos. Con este tipo de censos poderemos saber como evoluciona a nidificación destas aves no municipio da Guarda. Se vai a máis ou non; onde se localizan as principais zonas de nidificación ou se no futuro haberá que tomar medidas para controlalas.

MES	Nº DE NIÑOS	Nº DE EDIFICIOS	Nº DE POLOS	Nº DE RÚAS	Nº MÁXIMO POLOS/NIÑO	Nº MÍNIMO POLOS/NIÑO
Xuño	8+14*	21	35	11	3	2
Xullo	1+4*	5	8	5	2	1

*NOTA: O primeiro nº é o dos niños que se rexistraron, o segundo nº corresponde a edificios onde se viron polos e non se rexistraran previamente os niños.

Os datos foron recollidos por Agustín Ferreira Lorenzo

Colaboradores: Yolanda Pazos Giráldez; José Benito Guerreiro Álvarez; Elena Rodríguez Núñez.

Unha gaivota con dous pitos no tellado da lonxa guardesa. (Foto: Agustín FerreiraLorenzo-anabam)

Neste mes de xuño comezaron verse os primeiros polos de gaivota nos tellados dos edificios da Guarda. ANABAM iniciou o Proxecto Larus que ten por obxecto recoller datos da reprodución desta especie na vila guardesa, un fenómeno que vén producíndose dende a década dos noventa e que foi en aumento. Ata agora non hai ningún estudo feito a este respecto polo que non se sabe a ciencia certa o número de parellas que aniñan nesta localidade, como tampouco se sabe cal é a principal área de cría na mesma ou o número de polos que nacen. Tampouco hai un censo de número de gaivotas "estivais" presentes. Estes, e outros aspectos, son o obxecto do Proxecto Larus cuxa información podería servir para, se hai necesidade, saber se é necesario actuar na poboación de gaivotas.

Para conseguir isto, é fundamental contar coa colaboración dos veciños, pois moitos dos niños resultan imposibles de detectar dende a rúa e soamente son visibles dende as ventás e azoteas dos edificios próximos. Neste aspecto, xa contamos con algúns colaboradores que fixeron chegar os primeiros datos de niños e polos.

Actualizado o 08-06-2010

Fotos de Yoli Pazos Giráldez

LOCALIZANDO NIÑOS DE GAIVOTA

Xa nos chegaron os primeiros datos de niños de gaivota criando na vila guardesa. Varios dos niños sitúanse nas proximidades da zona portuaria, concretamente nos arredores da rúa Malteses. Algún está máis ao interior, como sucede na rúa Joaquín Alonso . Esperamos máis comunicados de niños co fin de facer un mapa de distribución e do número de parellas existentes que podan servir nun futuro inmediato para tomar algún tipo de medida e, sobre todo, para coñecer como vai evolucionando a nidificación de gaivotas nesta vila mariñeira. Graciñas a Yoli e a Benito Guerreiro por colaborar.

Actualizado o 05-05-2010

INICIADO O SEGUIMENTO

DA NIDIFICACIÓN DE GAIVOTAS NA GUARDA

Dende o mes de marzo, as gaivotas deron comezo ao período reproductor que ten como finalidade perpetuar a especie, algo que a máis dun non gusta pero algo que é común a tódolos seres vivos do planeta. Sabemos que quen ten que sufrir as consecuencias destes ruidosos e, en moitas ocasisóns, molestos veciños, lles gustaría que este período reproductor non chegara. Tamén sabemos que as consecuencias dos seus "misiles" lanzados en pleno vó, non son de recibo (un xa tuvo a desagradable experiencia de sufrir un destes impactos mentres camiñaba placidamente polo paseo marítimo), pero sexa ou non do noso agrado, aí están.

Todos esperabamos que coa eliminación dos vertedoiros de lixo, controlados ou incontrolados, legais ou ilegais, estas aves ían diminuír en número. Pero non é así, e dende finais da década dos oitenta, comezaron a aniñar no máis alto dos edificios, ou sexa, nos tellados, que era o que máis se lles parecía aos acantilados onde adoitaban facelo. Algunha debeu dar o primeiro paso e as demais non se quedaron atrás, e o que 20 anos atrás podería considerarse como algo anecdótico, hoxe é habitual.

Dende ANABAM tratamos de facer un seguimento dos niños de gaivotas que hai na Guarda. Para iso precisamos a colaboración da poboación, polo que, dende aquí, agradecemos o envío de datos de aqueles niños que están sendo usados polas gaivotas ou dos que se destrúen para evitar as molestias que producen.

Neste pasado mes de marzo, as gaivotas deron comezo aos rituais de aparellamento e moitos tellados da Guarda vense copados por unha, dúas e ata tres parellas destas aves. De aquí ata agosto, as algarabías e os vos destas aves, serán o habitual en calquera das rúas do núcleo urbán guardés. (Foto: Antón Ferreira Lorenzo-anabam).

Non hai cifras de cantos niños poden atoparse na zona da Guarda, pero ANABAM estima que poderían andar entorno aos 100, distribuídos principalmente nos barrios da Marina; a Vila; Ribadavila; Solanas e parte de San Queitano. Na fotografía, unha gaivota chocando os ovos. (Foto: Antón Ferreira Lorenzo-anabam).

Actualizado o 22-04-2010

AS DIFERENTES ESPECIES DE GAIVOTAS NO BAIXO MIÑO

Gaivotas patiamarelas no porto da Guarda.

(Foto: Agustín Ferreira Lorenzo-anabam)

No Baixo Miño galego-portugués, atopamos catro especies de gaivotas que teñen a súa área de distribución nestas latitudes e que frecuentan os portos, os rochedos do litoral e as praias. Ocasionalmente poden verse outras especies de láridos.

As gaivotas presentes son as seguintes:

>>GAIVOTA PATIAMARELA (Larus cachinnans)

A máis abondosa. Dende hai uns anos aniña na Guarda. Ten as ás de cor gris claro. Patas polo xeral amarelas.

>>GAIVOTA ESCURA (Larus fuscus)

Parecida a anterior pero ten as ás escuras. Non aniña na zona. É menos numerosa. Do mesmo tamaño que a anterior.

>>GAIVOTA CHORONA (Larus ridibundus)

A máis pequena das gaivotas. Non aniña na zona. Na primavera e verán ten a cabeza escura. No outono e inverno presenta a cabeza é branca cunha mancha escura detrás dos ollos. Moi ruidosa.

>>GAIVOTÓN (Larus marinus)

A máis grande de todas, case que vez e media o tamaño da gaivota patiamarela. Individuos solitarios. Na cor é semellante a gaivota escura.

As gaivotas acadan a plumaxe de adultos aos catro anos. Aquí vemos unha gaivota patiamarela de primeiro ano.

(Foto: Agustín Ferreira Lorenzo-anabam)

Gaivota clara de 2º ano. Obsérvese que a cabeza mudou de cor, con tendencia ao branco e xa empezan a verse plumas grises no lombo. (Foto: Agustín Ferreira Lorenzo-anabam)

Gaivota patiamarela adulta. (Foto: Agustín Ferreira Lorenzo-anabam)

Actualizado o 10-02-2010

EN PROXECTO O ESTUDIO DA NIDIFICACIÓN DE GAIVOTAS NA GUARDA

Das catro especies de gaivotas que se poden ver no Baixo Miño (gaivota chorona -Larus ridibundus-; gaivota patiamarela -Larus michaellis-; gaivota escura -Larus fuscus- e gaivotón -Larus marinus-), soamente unha aniña na comarca: a gaivota patiamarela. Faino dende hai uns 20 anos, aproximadamente dende principios da década dos noventa. Primeiro foron poucas parellas distribuídas as que iniciaron o proceso na vila guardesa. Na actualidade, ANABAM estima que as parellas reproductoras que crían no núcleo urbán guardés deben rondar o centenar. É esta unha estimación subxectiva que posiblemente poda quedarse curta.

Dende este ano, ANABAM vai intentar obter os primeiros datos reais do número de parellas reproductoras na vila guardesa, principal zona de cría, tal vez a única, do Baixo Miño. Para iso, será preciso contar coa colaboración dos propietarios e veciños dos edificios onde estas aves aniñan, e que nos den a información das mesmas. Será un traballo de campo que vai permitir coñecer con exactitude a situación destas aves na actualidade e como avanzará ou retrocederá nos vindeiros anos. Esperamos contar, para a boa marcha deste traballo, coa colaboración cidadá, porque será a única forma de ter o maior número de datos posible.