|

| |
| |
|
|
Actualizada o
02-05-2012 |
|
| |
|
|
Texto: Manuel A. Pombal Diego
Fotos: Luis Dorado; Manolo Tina e
Manuel A. Pombal Diego |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
Manuel A. Pombal,
vicepresidente de ANABAM, foi o encargado de dar as pinceladas teóricas
desta actividade. A charla estivo apoiada por proxección de fotografías
do socio e vocal de ANABAM, Luis Dorado Sehnra. |
|
| |
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
| |
Taller de caixas niño
en “Casas do Sobral”
 |
|
O domingo 15 de abril
celebrouse una actividade de educación ambiental organizada pola
dirección da casa de turismo rural “Casas do Sobral” de
Viladesuso (Oia). A actividade estivo perfectamente organizada, e
aproveitamos para felicitar aos organizadores do evento ao mesmo tempo
que consideramos un acerto o desenvolvemento deste tipo de actividades
nas que avós, pais e fillos, maiores e cativos, poden participar
conxuntamente nunha actividade educativa de mellora da biodiversidade. |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
As Casas do Sobral atópanse nun entorno
privilexiado a carón da canle do río Broi ou río de Viladesuso, nun
terreo rodeado de árbores autóctonas tales como carballos e castiñeiros.
A actividade en si deu comezo pasadas as 11.00 horas cunha charla
teórica a cargo do membro de ANABAM, Manuel Ángel Pombal (Peque).
Apoiándose nunha presentación con diapositivas explicou en que consisten
as caixas niño, como construílas, os tipos que existen e outros
detalles; ademais, comentou as razóns polas que colocar caixas niño, as
especies locais que as solen utilizar, como colocalas, e outros aspectos
de interese. Todo elo utilizando imaxes, debuxos ou esquemas que
facilitaron a comprensión dos aspectos teóricos. |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
De seguido, pasouse á construción e montaxe
dunhas caixas niño moi orixinais. Os organizadores tiñan todo o material
necesario preparado para que a montaxe fose realizada facilmente por
todos os nenos participantes. O modelo de caixa niño elixido é realmente
orixinal e sinxelo de montar. Para elo, por unha banda prepararon as
pezas de madeira que formaron a base e a tapa de cada caixa a partir de
recortes de madeira; por outro lado, aproveitaron restos de polas de
sobreiros mortos e secos para extraerlle coidadosamente a cortiza, sen
rompela, e co tamaño adecuada para a elaboración da caixa.
|
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
O lado correspondente ao teito da caixa
foi cortado en oblicuo para que o teito quedara cunha certa inclinación
para o vertido da auga cando chove. Para evitar utilizar puntas, estas
foron cambiadas por abrazadeiras que son máis fáciles de utilizar polos
nenos. Para a fixación da base e do teito utilizouse un arame forrado
para prolongar a súa duración. Se ben é certo que sería máis interesante
utilizar materiais máis ecolóxicos que as abrazadeiras ou o arame
forrado, tal e como se comentou durante a construción das caixas niño, a
experiencia considerouse moi interesante por ser a primeira vez que se
realizaba. Polo tanto, estes son algúns dos aspectos a mellorar nunha
próxima edición. |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
Logo tivo lugar o xantar de confraternidade
que foi abondoso e a un prezo moi razoable. Os nenos e nenas
aproveitaron calquera momento que tiñan libre e non pararon de xogar
pola finca da casa rural. Despois do xantar realizouse unha visita
guiada polo membro de ANABAM ata o muíño de noria sito a carón do río
Broi e a canle do propio río. Así, tanto os adultos como os nenos
participantes no taller puideron ver, tocar e fotografar a rá patilonga,
o pintafontes palmado ou unha das xoias do Baixo Miño que só está
presente no noroeste peninsular, a salamandriña galega ou salamandriña
rabilonga (Chioglossa lusitanica). |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
Unha vez de volta da pequena excursión pola
contorna procedeuse á colocación das caixas niño. Algúns dos
participantes leváronas para colocalas nas súas casas, xa que eran
bastantes. Construíronse un total de 17 caixas niño, e a cada unha delas
se lle puxo o nome do que a montou para que quedase de recordo. Para a
súa colocación elixíronse as arbores de maior porte, maioritariamente
carballos e foi preciso utilizar unha escaleira de grandes dimensións.
Debido á dificultade do proceso, a colocación foi feita polos adultos,
tratando de colocar as caixas coa orientación adecuada, tal como se
comentara na parte teórica, e a unha altura apropiada para que os
paxaros que as adopten gocen dunha certa tranquilidade. |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
A iso das 20.00 deuse por rematada a
actividade que resultou ser proveitosa, participativa e moi gratificante
para todos os participantes. Agora só queda seguir o grado de ocupación
das caixas niño colocadas, se non é esta tempada por colocarse un pouco
tarde, será para o vindeiro ano. Despois de que sexan usadas haberá que
limpalas para deixalas listas para seren utilizadas de novo.
Sen lugar a dúbidas, esta foi unha gran
iniciativa polos donos das Casas do Sobral e agardamos que poida
repetirse no futuro. Contade co noso apoio e colaboración.
|
|
| |
|
|
|
|
| |
 |
|
| |
|
|
|
|
|
| |
|
|
Actualizada o
14-04-2012 |
|
| |
SEMINARIO INTERNACIONAL
SOBRE
A LAMPREA |
|
por Manuel A. Pombal
Diego
|
|
| |

Cartel que divulga este primeiro seminario
da lamprea que se vai
desenvolver na localidade de Arbo. |
|
Do 20 ao
22 de abril vaise celebrar no concello de Arbo un seminario
internacional acerca da lamprea, que é convalidable por un crédito ECTS
para todas as titulacións da Universidade de Vigo. O seminario está
organizado polo concello de Arbo e polos grupos de investigación
Neurolam e GIEEA da Universidade de Vigo, coa colaboración do proxecto
europeo Deltanet e da propia Universidade de Vigo. O programa
desenvolverase no museo do viño e de interpretación da lamprea (ARABO),
situado no centro do citado municipio.
O principal obxectivo do seminario é
achegar ao conxunto da sociedade
os principais resultados das investigacións arredor do
mundo das lampreas que se están a desenvolver en varias institucións
tanto galegas como portuguesas. De feito, o evento contará con expertos
na materia das Universidades de Vigo, Santiago de Compostela e Lisboa,
así como do CIIMAR da Universidade de Porto que abordarán diferentes
aspectos relacionados coa bioloxía e a ecoloxía destes curiosos animais.
Aínda que no prato ten moitos seguidores, pódese dicir, sen medo a
esaxerar, que a lamprea é unha gran descoñecida para o público en xeral,
pero ten enorme interese para moitos científicos e estudosos da vida nos
ríos galegos, como é o caso do río Miño.
O programa inclúe 11 conferencias, unha visita guiada ao
río Miño, a proxección de dous documentais (un deles producido polo
investigador do Instituto de Investigacións mariñas pertencente ao CSIC,
Manuel E. Garci e o outro pola Asociación Naturalista "Baixo Miño" -ANABAM-),
e unha mesa redonda na que se tratará o pasado, presente e futuro da
pesca da lamprea. O coloquio contará con representantes das asociacións
de pescadores do Río Miño (de Tomiño e de Melgaço), e da asociación de
pescadores O Trabadoiro (de Arbo).
Os interesados poden realizar a inscrición ou obter máis
información en:
http://economiaecoloxica.uvigo.es
ou nos enderezos electrónicos:
ecoecoagro@uvigo.es
pombal@uvigo.es |
|
| |
|
|
|
|
| |
|
|
Actualizada o
30-03-2012 |
|
| |

Na fotografía o investigador da U.Vigo e
vicepresidente de ANABAM
Manuel A. Pombal Diego, que terá unha parte
moi activa no vindeiro Seminario da lamprea en Arbo. |
|
Do 20 ao 22 de abril, Arbo vivirá unhas xornadas especiais dedicadas á
lamprea. En efecto, nesa vila ribeireña do Miño, vai ter lugar nas datas
sinaladas un SEMINARIO INTERNACIONAL SOBRE A LAMPREA, especie
emblemática do Miño. ANABAM vai estar presente na mesma por doble
partida. Por unha banda, o vicepresidente desta asociación, Manuel A.
Pombal Diego, investigador da Universidade viguesa, que traballa no
estudio do cerebro da lamprea, vai participar no seminario cunha
ponencia. Por outra banda, se proxectará un documental producido por
ANABAM sobre esta especie realizado expresamente para proxectalo neste
Seminario.
|
|
| |
|
|
|
|
|
| |
|
|
Actualizada o
14-02-2012 |
|
| |
Comienzan las obras de adecuación del entorno
del río Miño en Docas, A Guarda (Pontevedra)

Fotografía procedente do
http://sigpac.mapa.es |
|
La Confederación Hidrográfica del Miño - Sil (CHMS)
iniciará esta semana las obras del proyecto de adecuación del entorno
del río Miño a su paso por el lugar de Docas - Pasaxe, en el término
municipal de A Guarda, en Pontevedra, cuya inversión ascenderá a 211.122
euros.
El objetivo de esta actuación es el acondicionamiento de las
inmediaciones de los antiguos embarcaderos de Pasaxe, más conocidos como
Docas, y que, actualmente, son utilizados por los pescadores para
realizar trabajos de tierra y por la población en general como zona de
ocio y esparcimiento.
Las obras, que deberán estar terminadas en el plazo de dos
meses, consistirán en el reforzamiento de los muros de las Docas, en la
finalización de las aceras existentes hasta la estación del Ferri, así
como en el ajardinamiento de la zona y la instalación de mobiliario
urbano. Se completará, también, la ruta de senderos que se inicia en la
Iglesia de San Lorenzo de Salcidos y continúa por la orilla del río Miño
hasta el Puntal para regresar por el Aloqueiro y A Cruz hasta el punto
de partida.
Información
extraída da web da CHM-S
12/01/2012 |
|
|
| |
|
|
|
|
Actualizado o
10-05-2011 |
|
| |
 |
|
Limpar a praia no momento axeitado e desenvolvendo boas prácticas
ambientais, é algo que o organismo encargado da concesión das Bandeiras
Azuis ten que valorar necesariamente. Durante anos, ANABAM traballou
para que no areal de Camposancos este sistema se impuxera. Conseguiuse
plenamente hai cinco anos, e dende entón isto nótase.
Por iso, unha vez máis, dende esta asociación temos que felicitar ao
membros dio grupo de goberno por seguir na mesma liña que levaron dende
que están no concello.
Nesta ocasión, mesmo se mellorou o sistema de recollida do
material xa que, logo de almacenar o mesmo en pequenos montonciños, se
procede a depositalo en contenedores (neste caso sacos) para que o seu
transporte sexa máis doado.
Aplaudimos pois esta boa práctica que pode servir de exemplo a outros
moitos concellos. Substituíndo as máquinas de limpeza de areais por este
sistema, gaña o medio ambiente e gaña a sociedade, xa que se conseguen
algúns postos de traballo máis, sobre todo entre a xente da localidade
ou das proximidades.
Nosa felicitación e que outros concellos sigan o exemplo. |
|
| |
|
|
| |
|
|
| |
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
Actualizado o
19-04-2011 |
|
| |
|
|
|
|
| |
O Concello da Guarda iniciou os labores de limpeza da praia de
Camposancos, como puidemos ver o día 1 deste mes de abril, así coma os
seguintes. Unha vez máis, esta limpeza lévase a cabo de forma manual na
súa totalidade, polo que, deste xeito, se minimizan os efectos adversos
que poida ocasionar a mesma sobre a flora e fauna deste areal.
A limpeza de xeito manual vense desenvolvendo na totalidade da praia
dende hai catro anos, aínda que parcialmente xa se levaba a cabo algúns
anos antes, gtracias as xestións realizadas por ANABAM diante do Servizo
Provincial de Conservación da Natureza.
Este procedemento está dando magníficos resultados xa que a vexetación
propia dos areais está avanzando de xeito paulatino o que redunda na
consolidación da area aportada polo río. |
|
 |
|
| |
|
|
|
|
|
| Actualizado o 30-06-2006 |
|
PRAIA MARÍTIMO FLUVIAL DE CAMPOSANCOS
Non porque sexamos guardeses, non porque
sexamos do Baixo Miño e non porque sexamos de ANABAM, pero a praia de
Camposancos, podemos cualificala como unha das praias ecoloxicamente máis
ricas da costa galega. Dende o ano 2001 vimos prestando unha especial
atención a este areal para garantir as súas condicións naturais e
paisaxísticas e, mesmo, para que os usuarios disfruten dela, compaxinando
ese disfrute co necesario respecto á mesma. Por iso, sempre nos imos opoñer
a todo aquilo que, por unhas ou outras razóns, signifique ou poida
significar destrución, agresión, impactos negativos. A praia de Camposancos
non é ningún documental, non son imaxes dunha zona que se atopa a milleiros
de quilómetros. Non, a praia de Camposancos está aquí, e nós, os que estamos
ao seu carón, ou sexa, os da Guarda, temos que implicarnos. esta é a
filosofía de ANABAM. Por iso, dende o ano 2001, se iniciou a instancias
desta asociación, un camiño tendente a protexer os seus valores, tratando de
conxuntar, como diciamos máis arriba, o disfrute da mesma. Así, foron
instaladas pasarelas que permiten unha mellor accesibilidade ás persoas pero
tamén para contribuír a preservar a formación de dunas e a vexetación propia
deste areal. Por fin conseguimos que, dende hai dous anos a limpeza da praia
se faga de xeito totalmente manual, isto supón un gran paso para a
conservación da fauna e da flora deste entorno pero tamén do propio areal
que vai crecendo en altura; lévanse a cabo traballos de protección e
conservación do sistema dunar, da flora e da fauna; colócanse carteis
informativos que permiten ao usuario coñecer mellor o entorno; elimínanse
especies exóticas e mesmo se levan a cabo actividades ambientais. Ademais,
trátanse de evitar, e se consigue en parte, actividades que non son
compatibles con este ecosistema. Hai praias ás que se lle concede a Bandeira
Azul e dende logo deixan moito que desexar con respecto á praia do Muíño.
Praias onde a limpeza non se realiza de xeito manual; onde se fan fogueiras;
onde a flora dunar se arrasa sen pena nin gloria; onde non se protexe á
píllara papuda; onde non se ten en conta á microfauna, etc., etc-. Exemplos
disto témolos ben próximos á praia de Camposancos, nun e noutro lado do
Miño.
|

Non son moitas
as praias onde a limpeza se faga
manualmente, como sucede na
praia de Camposancos. A maior parte delas utilizan maquinaria o que
supón un grave impacto no areal que afecta á flora, á fauna e mesmo as
características do propio areal. pero ademais, a limpeza manual supón
socialmente algo moi importante: a creación de postos de traballo.
Ata o ano 2006, unha máquina e unha soa persoa, era o persoal que se
empregaba para a limpeza do areal. Actualmente son entre tres e cinco
persoas as que se encargan da limpeza, ou sexa, entre tres e cinco
parados menos. En calquera caso, a limpeza manual, recomendada mesmo por
expertos, está cada vez máis sendo adoptada noutras praias galegas e do
resto do Estado.
|
Neste senso ANABAM procura non ser teórico,
non utilizar o famoso
hai que
(hai que
facer isto; hai
que facer aquilo...).
Así a nosa implicación tenta ser máis ben práctica. Como exemplos: a
instalación de pasarelas foi unha proposta desta asociación e mesmo unha
"imposición"
da mesma no ano 2001, contribuíndo esta asociación con máis de 6.000 euros
na instalación das pasarelas e valados; a reintrodución de especies
desaparecidas da praia foi un traballo (é un traballo) que vimos
desenvolvendo dende o ano citado; o éxito reprodutor da píllara papuda
débese aos traballos de protección desta asociación; a instalación de
carteis informativos tivo seus inicios cos que instalou ANABAM, e así
poderiamos seguir. Evidentemente, non queremos colgarnos en exclusivo
tódalas medallas: isto tampouco se conseguiría se o Concello da Guarda ou
mesmo a Consellería de Medio Ambiente non colaborasen e se implicasen nestas
actuacións, ás que ultimamente sumouse tamén a Entidade Local Menor de
Camposancos. Entre todos estamos conseguindo que ecolóxica e ambientalmente
a praia de Camposancos sexa un lugar envexable polas cualidades que posúe e
que uns e outros tratamos de protexer, conservar e mellorar.
|

O uso de
pasarelas cumple un doble obxectivo: preserva a flora e sistema dunar
á vez que facilita o acceso ó
areal aos
usuarios.
|
Pero hai cousas que
teremos que seguir incidindo, unha e outra vez, para que as autoridades,
sexan municipais, sexan autonómicas ou estatais, acaben por telas en conta e
actuar en consecuencia:
Seguen a
producirse extracción ilegais de area na zona do Puntal, que mesmo
poden representar un
perigo sobre todo para as persoas maiores e nenos,
pois estas extraccións xa chegan ao borde dun sendeiro.
Segue habendo persoas que no período
ornitolóxico (isto é, dende mediados de agosto ata mediados de maio ou xuño)
deixan soltos os cans, alegando que non hai ninguén na praia e polo tanto
non fan dano. Moitos destes cans corren unha e outra vez detrás das aves sen
impedimento ningún. Aves que necesitan alimentarse con tranquilidade porque
veñen de recorrer, ou terán que recorrer, milleiros de quilómetros.
Seguen os quads percorrendo o areal,
sabendo os seus propietarios que non poden facelo.
De cando en vez seguen a realizarse
certas actividades que, poden ser moi fermosas, moi atractivas, pero que
supoñen unha agresión para a zona.
Así que dende ANABAM seguiremos
traballando para que a praia se respete e para que a actividade que se
desenvolva nela sexa o máis compatible e sustentable posible.

Dende que O Puntal
(un treito da praia de Camposancos) se limpa manualmente, o areal foi
crecendo en altura e a vexetación, que o axuda a conservar tamén vai
medrando, como podemos ver no centro da fotografía:e sa alfombra verde que
ata hai dous anos non existía.

A
extracción ilegal de area na praia
do Puntal, segue a producirse coa mesma intensidade que antes. Mentres a
administración non tome en serio esta desfeita, que ademais supón un perigo
sobre todo para a xente maior e os nenos que se desprazan polo borde, onde
vai un sendeiro, vai seguir producíndose.
|
| Actualizado o 30-03-2009 |
|
ELIMINACIÓN DE ESPECIES INVASORAS NO
PIÑEIRAL MARÍTIMO DE CAMPOSANCOS

O Servicio Provincial de Conservación da Natureza, dependente da Consellería
de Medio Ambiente, está levando a cabo labores de erradicación de especies
exóticas no piñeiral de Camposancos, accións que se veñen desenvolvendo
dende hai uns anos. Logo de erradicar a uña de gato (Carpobrotus
edulis) agora tócalle a quenda das canas do país (cana común,
Arundo donax) e aos álamos
brancos (Populus alba), dado que uns e outros estanse a converter nun verdadeiro
problema para as plantas propias deste enclave natural.
Como se pode apreciar na fotografía, a empresa contratada cubre cunha lona
plástica a zona onde medran as canas a fin de evitar que estas saian.
Noutros puntos ábrense pequenas gabias para desecar a zona circundante onde
se atopan as raíces das citadas canas co mesmo fin. É de supoñer que
pasado un tempo, as lonas serán retiradas.
Estas medidas teñen como finalidade mellorar o ecosistema natural para
que as especies autóctonas non sufran a competencia das especias invasoras.
|
| Actualizado o 31-01-2009 |
|
Nos últimos anos estamos a ver cambios meteorolóxicos verdadeiramente
extremos: hai dous anos o inverno sorprendianos cunha seca excepcional. Este
ano temos un pouco de todo: choiva en abondancia; temporais devastadores;
fríos que traen a neve...
Os que vivimos na costa baixomiñota podemos asistir a un dos espectáculos
habituais, pero non por iso frecuentes -si ben case que tódolos invernos
podemos velos- dun mar que cambiou a cor azulada por un inmaculado branco
que nunhas zonas parece neve, noutras unha morea de escuma como se
verteramos toneladas de deterxente e noutras mesmo nata montada. Tal
vez nun futuro a alguén se lle ocurra fletar avións, ou cando funcione o ave
cara a Galicia, ofrecer paquetes turísticos para ver este mar tan especial e
paisaxisticamente tan atractivo.
Nos
días precedentes e posteriores ao domingo 25 de xaneiro, a orxía
meteorolóxica permitiu a centos de persoas, tanto do Baixo Miño coma doutros
concellos próximos, disfrutar da observación da oleaxe, das rochas
abrancazadas, do ruxido dun mar impetuoso e salvaxe. Seguramente foron
milleiros de fotografías as sacadas coas cámaras dixitais e os teléfono
móbiles.
A natureza viva e fermosa presentou no Baixo Miño a outra faciana, fronte á
destrucción do norte galego.

Praia do Puntal,
na desembocadura do Miño. Aquí a espuma presentaba unha cor escura debido as
partículas de lodo (Foto: Agustín Ferreira Lorenzo-anabam)

Praia de Fedorento e lavadeiro. A espuma acadou máis dun metro de espesor
nalgúns lugares. (Foto M.Ángel Pombal Diego-anabam)

Tanques na fonte-lavadeiro de Fedorento. A espuma chegou ata o interior do
mesmo. (Foto: M. Ángel Pombal Diego-anabam)

Outra vista da praia de Fedorento cuberta pola espuma producida de xeito
natural polo propio mar. (Foto M. Ángel Pombal Diego-anabam)

A cor azulada do mar mudou totalmente branca. O aspecto das augas
aparentaban "nata montada". Este espectáculo, que habitualmente aparece tódolos anos con maior ou menor intensidade, atrae a atención de centos de
persoas que disfrutan coa contemplación dunha mestura formada pola oleaxe
dun mar embravecido; da cor abrancazada; da acumulación de enormes
cantidades de espuma; do bruar das olas; dos embates destas contra as rochas
e da paisaxe.
|
|