Texto: Agustín Ferreira

Fotos: Agustín Ferreira

Manuel A. Pombal

Ricardo Portela

     Nova visita ao Espazo Privado de Interese Natural (EPIN) Sobreiras do Faro, en Viladesuso, Oia.

     A visita de traballo fíxémola o sábado 3 de setembro, de cinco a oito da tarde, percorrendo o sobreiral e recollendo información de campo relacionada fundamentalmente coa súa biodiversidade.

     As visitas anteriores tiveron lugar no inverno (xaneiro, 2011), primavera (marzo e maio, 2008) e agora esta, que ten lugar case que ao final do verán. A idea e ir recollendo información diversa de acordo coas distintas estacións e, mesmo, cos distintos meses.

     O grupo de traballo estivo formado polos seguintes membros de ANABAM: Ricardo da Silva Diz, Carlos Angílica Entenza, Andrés da Silva Vicente, Elena da Silva Vicente, Antón Ferreira Lorenzo, Manuel A. Pombal Diego, Ricardo Portela Vilas, Mª Consuelo González de Dios e Agustín Ferreira Lorenzo.

        Nun dos momentos da saída, na que os compoñentes do equipo de traballo están atentos a unha das "explicacións xocosas" dun dos membros do equipo, en relación a unha "cagarruta" que hai no chan.

Os comuneiros, propietarios deste EPIN, habilitaron varios miradoiros cara ao sobreiral ao longo do sendeiro que bordea o mesmo,

permitindo unha observación doada deste espazo natural.

Que saibamos, esta é a mellor e máis extensa mancha de sobreiras existente no Baixo Miño, por iso, dende ANABAM valoramos moi positivamente o esforzo desenvolvido pola Comunidade de Montes de Viladesuso nas xestións realizadas para que, este

espazo natural, se convertese nun EPIN (Espazo Privado de Interese Natural), unha figura de protección que pon en valor

este patrimonio natural.

Nestas alturas do ano, principios de setembro, o río leva moi pouca auga e, mesmo, hai tramos que están secos.

Gerris lacustris, coñecido vulgarmente polo nome de zapateiro, é un dos insectos acuáticos máis comúns nas masas de auga doce, onde podemos velos deslizándose pola superficie. No Sobreiral do Faro, por suposto que tampouco podía faltar.

Daboecia cantabrica é unha planta que pertence á familia das ericáceas ao igual que os carrascos e as uces.

       Tiñamos pendiente unha nova visita a este EPIN do Baixo Miño, agora xa, definitivamente, con título oficial. Así que, aproveitando unha tregua meteorolóxica, o sábado 16 deste mes de xaneiro  o grupo de traballo de ANABAM, formado nesta ocasión por seis membros (Carlos Angílica, Luis Dorado; Agustín Ferreira Chelo González; Antonio Jiménez e Manuel A. Pombal) achegouse ata o sobreiral. A iso das 16,30 horas estabamos nel. O día non era propicio para a fotografía paisaxística. O ceo cuberto non era o mellor para obter instantáneas do entorno que mereceran a pena, aínda así, algo fixemos. A obtención de datos de campo tampouco foi moi positiva, limitándonos a anotar algunha que outra especie, véxanse cadros 1 e 2.

FAUNA OBSERVADA

Salamandriña rabilonga

Crisocarabus lateralis

Pega marza

Como sucede en todo o Baixo Miño, aquí tamén está presente o Gonipterus scutelatus, o gorgullo dos eucaliptos, como se pode apreciar nas follas destas árbores.

FLORA OBSERVADA

Prunus spinosa (Abruñeiro)

Erica lusitanica

Quercus robur

Quercus suber

Sanguiño

Eucaliptus globulus

Siveiros (en exceso)

O río de Broi, que cruza o sobreiral de este a oeste, levaba bastante auga, coma corresponde ao período de chuvias no que estamos.

Do coleóptero denominado Crisocarabus lateralis, soamente atopamos nesta ocasión, debaixo dunha rocha, os élitros dun exemplar.

     O mércores 12 de xaneiro deste ano 2011, saía publicado no DOGA nº 7o Decreto 222/2010, do 23 de decembro, polo que se aproba o Plan de conservación do Espazo Privado de Interese Natural Sobreiras do Faro. Este EPIN corvértese así no primeiro espazo galego con esta denominación, algo que, na historia conservacionista do Baixo Miño, merece a pena ser destacado polo que representa, tanto dende o punto de vista natural coma de exemplo para outras comunidades de montes.

    As persoas interesadas neste Decreto poden entrar premendo en  DOGA .

SOBREIRAL DO FARO

Actualizado o 05-05-2008

Entre dúas ladeiras, discorre o arroio Viladesuso, amosando as pedras espidas que deixaron as riadas do ano 2006.

Achegarse ao Sobreiral de Faro é unha actividade aconsellable para os que desexen un contacto coa natureza, disfrutando dunha paisaxe que, si ben nestes intres é de certa tristura polos efectos do lume, non deixa de ser relaxante cando escoitamos o canto do carrizo, observamos o voo dun miñato ou sentimos o discorrir da auga do arroio próximo. Este EPIN da Comunidade de Montes de Viladesuso, cremos que é un magnífico acerto que deberan seguir outras comunidades da bisbarra que posúen paraxes naturais que ben merecen ser protexidos.

     Tal vez sería positivo a colocación dalgún cartel informativo tanto do sobreiral como da flora e fauna que o mesmo contén, non deixando de lado informacións relativas a certas prohibicións no mesmo: prender lume, facer fogueiras, emporcallar o regato, etc, etc., así como a colocación de indicadores para chegar ata el. Dende ANABAM, queremos felicitar aos promotores por esta magnífica proposta. Cousas como esta son as que verdadeiramente contan. Nosos parabéns. 

As violetas florecen aproveitando a humidade do arroio de Viladesuso.

Asphodelus album empezaba a florecer cando estivemos no sobreiral, o sábado 8 de marzo. 

SOBREIRAL DO FARO

Actualizado o 16-03-2008

LOCALIZACIÓN DO SOBREIRAL DO FARO

    Coordenadas UTM: Aproximadamente entre  

 X: 511700   a  X: 512400

Y: 4654600  a  Y: 4655000

MUNICIPIO:  Oia.

PARROQUIA: Viladesuso

SUPERFICIE: 9,72 Ha.

COTA MÁXIMA: 320 metros ao NE do EPIN.

CURSO: Río de Viladesuso.

ACCESO: A través da estrada comarcal 552. Subimos en dirección a Mougás, pasando o núcleo poboacional, aproximadamente un quilómetro despois collemos o sendeiro que hai á dereita e continuando por éste aproximadamente outro quilómetro. Andaremos un quilómetro máis, bordeando o río para atoparnos coas primeiras sobreiras. 

>=<>=<>=<>=<>=<>=<>=<>=<

    A visita levada a cabo por membros de ANABAM o 8 de marzo, un día despois de ser publicada no DOGA a declaración provisional do Sobreiral como EPIN, serviunos para tomar un primeiro contacto deste enclave natural. 

     As primeiras sobreiras que observamos polo sendeiro que transcurre paralelalemente ao río ata o núcleo do sobreiral, causounos unha grande decepción, pois por unha banda moitas tiñan o tronco calcinado por efecto dos incendios de agosto do ano 2006 e, por outra banda, polos efectos "colaterais" que a maquinaria que está a traballar no monte causa nas mesmas. 

Unha das sobreiras amosa ao longo do tronco o pouco cuidado que hai coas mesmas por parte das persoas que están a traballar coa maquinaria no monte. (Foto: Manuel A. Pombal "Peque"-anabam).

A medida que nos achegamos ao sobreiral, pasamos por varios pasos canadienses que impiden ao gando cabalar saír dos seus recintos. (Foto: Agustín Ferreira Lorenzo-anabam)

Chámanos a atención este cartel  colocado hai uns anos nas cercanías do sobreiral. A pesares de que estamos no termo municipal de Oia, nel non figura para nada este municipio e trata como "comarcas" a Vilagarcía, Redondela e Tomiño.

O río, ó igual que todos os da comarca, sufriu as consecuencias das riadas de setembro do 2006 arrastrando todo o que se atopaba na súa superficie. Hoxe aparecen espidas as pedras que ata aquel entón, estaban cubertas de terra. 

Aínda que este non foi un outono nin inverno moi chuviosos, o arroio levaba sufiente auga permitindo a supervivencia dalgunhas das especies ligadas a este elemento como ras e salamandriñas rabilongas.